30 grudnia 1954 roku na zacumowanym w stoczni Electric Boat okręcie podwodnym USS Nautilus po raz pierwszy uruchomiono reaktor jądrowy. Od tamtego momentu siłownia jądrowa znalazła zastosowanie w kilkuset okrętach podwodnych oraz dalszych kilkudziesięciu nawodnych okrętach wojennych i statkach cywilnych.

Teoretyczne rozważania o możliwości zastosowania napędu jądrowego w okrętach podwodnych prowadzono już w latach trzydziestych. Po opracowaniu w ramach „Projektu Manhattan” działającego reaktora atomowego do koncepcji powrócono w 1946 roku, gdy do zakładów jądrowych w Oak Ridge skierowano grupę oficerów US Navy pod dowództwem urodzonego w Makowie Mazowieckim Hymana G. Rickovera, który później stanął na czele zespołu projektującego pierwszy atomowy okręt podwodny.

W 1950 roku prezydent Harry Truman podpisał dekret formalnie rozpoczynający budowę Nautilusa. Stępkę położono dwa lata później, a wodowanie odbyło się 21 stycznia 1954 roku. Okręt wszedł do służby 30 września tego roku, ale było to jedynie wydarzenie propagandowe, mające pokazać, że okręt zbudowano na czas. Nautilus jeszcze przez kilka miesięcy stał w stoczni Electric Boat, a siłownia jądrowa została uruchomiona 30 grudnia 1954 roku. W pierwszy rejs okręt wyszedł 17 stycznia następnego roku.

Do 1980 roku USS Nautilus przebył 490 tysięcy mil morskich. W ciągu dwudziestu pięciu lat służby paliwo jądrowe było wymieniane cztery razy. Okręt zapisał się w historii również dlatego, że jako pierwsza jednostka pływająca osiągnął 3 sierpnia 1958 roku Biegun Północny. Dzisiaj Nautilus jest okrętem muzeum i jest udostępniony do zwiedzana.

Zobacz też: Royal Navy i okręty podwodne przyszłości

(navalhistory.org)

DoD / John Kristoffersen